Weerbaarheid als wapen De ellende waar kinderen en tieners mee geconfronteerd worden, staat dagelijks in de krant. We zouden ze er zo graag voor behoeden. Hoewel we niet alles kunnen voorkomen, kan veel leed bespaard blijven door ze weerbaar te maken tegen de gevaren die het leven in deze maatschappij met zich mee brengt.
De Bijbel spreekt ook over situaties waarin gevaar dreigt, zoals bijvoorbeeld bij Nehemia. Druk bezig met het coördineren van de bouw van de muren van Jeruzalem, was hij al veel tegenstand tegen gekomen. Maar nu werd de dreiging zo groot dat zijn medewerkers bang werden (Neh. 4:10). Nehemia kon op verschillende wijzen reageren. Hij had kunnen zeggen: "Kom, laten we maar net doen of het gevaar niet bestaat. We zeggen niets tegen de anderen, dan gaan we gewoon door met bouwen." Sommige ouders kiezen voor deze mogelijkheid. Ze zien het gevaar wel, maar praten er niet over met hun kinderen, om ze te 'beschermen' zogezegd. Het gevaar wordt nooit een onderwerp van gesprek, ze doen net of het niet bestaat.
Een andere mogelijkheid was geweest om zich zo op het dreigende gevaar te richten en zich daar zo (te) goed tegen te wapenen dat er van de bouw van de muur niets meer terecht zou komen. Er zijn ook ouders die hiervoor kiezen. Zij leggen zoveel nadruk op het gevaar dat het verlammend op hun kinderen werkt. Ze kunnen niet meer normaal functioneren. Deze ouders houden hun kinderen dicht bij zich, laten ze niet los.
Maar Nehemia kiest niet voor een van deze twee uitersten. Zelf schrijft hij over zijn maatregelen (Neh. 4:16-18): "En sinds die dag deed de ene helft van mijn knechten het werk en de andere helft droeg de speren, de schilden, de bogen en de pantsers, terwijl de oversten achter het gehele huis Juda stonden, dat aan de muur bouwde. De lastdragers verrichtten hun werk zo, dat zij met de ene hand het werk deden en met de werpspies vasthielden; de bouwers hadden ieder zijn zwaard aan de heup gegord, terwijl zij aan het bouwen waren." Maatregelen Uit dit Bijbelgedeelte kunnen we belangrijke principes halen voor het weerbaar maken van onze kinderen en tieners. Als eerste dat degene die verantwòordelijk voor ze is, de maatregelen moet nemen om ze te beschermen tegen het dreigend gevaar.
Verder is het belangrijk wèlke maatregelen er genomen worden. Ouders weten vaak wel dat de twee bovengenoemde uitersten niet goed zijn, maar hoe moet het dan wel? Aan de ene kant moet er aandacht gegeven worden aan de dreigende gevaren, maar ook weer niet zoveel dat het voor het kind onmogelijk wordt een normaal leven te leiden. Nehemia gaf zijn mannen de opdracht hun wapens te dragen, maar liet tevens het werk doorgaan. Door kinderen weerbaar te maken, geven we ze de wapens in handen om het gevaar aan te kunnen. We moeten ze leren hoe ze weerbaar kunnen reageren in gevaarlijke situaties.
De vraag die dan ter sprake komt is 'hoe maak je kinderen dan weerbaar?' De basis wordt gelegd in de opvoeding. Niet alleen de ouders hebben hier een rol in, maar ook de rest van de familie en andere volwassenen, bijvoorbeeld die uit de kerkelijke gemeente. De basis van weerbaarheid is de eigenwaarde van het kind. Als een kind zich waardevol weet èn ervaart, als het kind ervaart dat er van hem gehouden wordt wat hij ook doet of zegt, vormt hij een positief beeld van zichzelf. Vanuit de onvoorwaardelijke liefde van God, moeten wij onze kinderen liefhebben, aandacht en geborgenheid geven. Kinderen (maar ook volwassenen) met een positief zelfbeeld kunnen beter met moeilijke situaties omgaan. Speren, pantsers en bogen In de open gesprekken moeten ook de gevaren (zoals bijvoorbeeld seksueel misbruik) waar kinderen mee in aanraking kunnen komen, besproken worden. Door met uw kinderen te praten over grenzen en geheimen, leren ze wat wel en niet goed is op het gebied van lichamelijke aanraking. Vaak maken hulpmiddelen het makkelijker om over moeilijke onderwerpen te praten. Hiervoor zijn boekjes (bijvoorbeeld 'Een geheim teveel...') verkrijgbaar.
Maar misschien is het nog wel belangrijker om uw kinderen te leren wat ze daadwèrkelijk kunnen doen als ze in een bedreigende situatie terecht komen. Leer uw kinderen dat ze "Nee!" mogen roepen. Leer ze dat er altijd een volwassene moet weten waar ze zijn, dat ze nooit met iemand mee gaan zonder dat eerst thuis te vertellen. Leer uw kinderen dat ze alles wat ze meemaken aan u mogen vertellen; alle leuke, maar vooral ook alle nare en verdrietige dingen of de dingen waar ze bang voor zijn. Het is dan aan u om naar ze te luisteren, uw kinderen serieus te nemen en ze te helpen! (overgenomen van: http://www.chris.nl/) email: help@chris.nl
|